Het kloosterleven in Nederland verandert in snel tempo, met gevolgen voor het erfgoed van de gemeenschappen. Sinds 2006 brengen meer dan honderd orden en congregaties in Klooster Sint Agatha (gemeente Land van Cuijk) hun archieven, publicaties en historische voorwerpen bijeen om deze collecties voor de samenleving te behouden. Tijdens het symposium maken we na twee decennia de balans op en kijken we naar de toekomst. Het Erfgoedcentrum Nederlands Kloosterleven is ontwikkeld vanuit een integrale erfgoedvisie: roerend en onroerend, materieel en immaterieel erfgoed van het kloosterleven worden in samenhang beheerd en opengesteld voor verschillende doelgroepen. Met bijdragen van deskundigen uit wetenschap en erfgoedpraktijk verkennen we op 18 juni de waarde van dit religieus erfgoed als onderdeel van de collectie Nederland en gaan we in gesprek over toekomstige ontwikkelingen en uitdagingen.
Speciale aandacht zal uitgaan naar de kloosterarchieven en de oude bibliotheek van Sint Agatha als unieke verzamelingen. Wat is de betekenis van deze collecties voor de (inter)nationale geschiedenis en hoe past de zorg voor dit documentaire erfgoed binnen het overheidsbeleid in Nederland? Ook de landschappelijke context van het klooster komt nadrukkelijk aan de orde.
Programma
- Vanaf 10.30 uur. Ontvangst, koffie/thee/kloosterkoek
- 11.00 – 12.30 uur. Het erfgoed van het kloosterleven
» Opening door dagvoorzitter Judith de Raat (bestuurssecretaris Zusters van Liefde Tilburg; bestuurslid Stichting Erfgoedcentrum Nederlands Kloosterleven).
» Marga Arendsen (directeur Erfgoedcentrum Nederlands Kloosterleven) over de opbouw en de toekomst van het Erfgoedcentrum.
» Wouter Kock (promovendus Radboud Universiteit Nijmegen) over de herbestemming van kloostercomplexen met behoud van de religieuze context.
» Marit Monteiro (hoogleraar Cultuur- en Religiegeschiedenis, Radboud Universiteit) over de inhoud en relevantie van kloosterarchieven.
» Simon Evers (Secretaris-Generaal Konferentie van de in Nederland gevestigde Religieuzen) over het immateriële erfgoed van het kloosterleven. - 12.30 – 14.00 uur. Lunch en bezichtiging van de collecties van het Erfgoedcentrum
- 14.00 – 15.30 uur. Het erfgoed van het kloosterleven binnen de collectie Nederland
» Elyze Storms-Smeets (bijzonder hoogleraar Gelderse Geschiedenis, Radboud Universiteit) over kloosterterreinen als fysiek, functioneel en sociaal-maatschappelijk ensemble.
» Suzan Folkerts (conservator van de Athenaeumbibliotheek Deventer; voorzitter van de Boekhistorische Vereniging) over historische bibliotheken als erfgoed.
» Hélène Oppatja (directeur Centraal Bureau voor Genealogie) over de betekenis van particuliere archieven voor de geschiedenis van Nederland.
» Linde Egberts (bijzonder hoogleraar Erfgoedparticipatie en de Regio, Tilburg University; waarnemend afdelingshoofd Landschap, Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed) over de waarde en uitdagingen van een integrale erfgoedbenadering. - 15.30 – 16.30 uur. Rondetafelgesprek
Bestuursleden, erfgoedbeleidsmakers en politici gaan in gesprek over de vraag: hoe kunnen we het erfgoed
van het kloosterleven in samenhang waarborgen? O.l.v. Marleen Reichgelt (onderzoeker en docent Radboud
Universiteit en Universiteit Leiden; bibliothecaris van het Erfgoedcentrum). - 16.30 uur. Afsluitende borrel
Informatie
- Datum/tijd: donderdag 18 juni 2026, 10.30-17.00 uur
- Locatie: Klooster Sint Agatha, Kloosterlaan 24, 5435 XD Sint Agatha
- Aanmelden: via een email naar info@erfgoedkloosterleven.nl (aanmelden is noodzakelijk, het aantal plaatsen is beperkt)
- Kosten: €20 (inclusief lunch) via bijgaande QR-code of bankrekeningnummer NL34 ABNA 0451755235 ten name van Stichting Erfgoedcentrum Nederlands Kloosterleven
Programma symposium Kloosterleven Nederlands Erfgoedlandschap