Barmhartigheid werkt

Gepubliceerd op: 19-2-2016 om 12:30 door Joris de Wit. Bron: ZUSTERS, tijdschrift scmm | februari 2016

UDENHOUT - De Vuurhaard, een opvanghuis voor vluchtelingen in Udenhout, is in 1999 opgezet door de Fraters CMM. Frater Ad de Kok CMM is coördinator van de opvang.

Vrijwilliger Joris de Wit vertelt in het blad ZUSTERS over zijn ervaringen bij De Vuurhaard.

1De Vuurhaard
Samen aan tafel bij de Vuurhaard

Vluchtelingen, migranten, testosteron­ bommen, gelukszoekers, illegalen, ongedoc­ umenteerden, mensen zonder rechtmatig verblijf, uithollers van de verzorgingsstaat. Bij De Vuurhaard vangen we ze allemaal op.

Bij naam noemen

Nu de vluchtelingenproblematiek sinds 2014 weer prominent op de nationale agenda staat, zijn er een heleboel benamingen bij gekomen voor mensen die huis en haard verlaten om hun heil ergens anders te zoeken. Al zeventien jaar vangen de Fraters CMM in communiteit De Vuurhaard in Udenhout dit soort mensen op. Van oudsher spreekt men hier niet over vluchtelingen, liever praten we over ‘onze gasten’, maar bovenal zien we medemensen, medebroeders en medezusters.

Uitgeprocedeerde vluchtelingen

De beelden die we op tv en in de kranten voorgeschoteld krijgen gaan vooral over grote groepen vluchtelingen die voor het eerst Europa en ons land binnenkomen. Bij De Vuurhaard verblijft echter een ander soort vluchtelingen. Hier worden vluchtelingen opgevangen die uitgeprocedeerd zijn. Zij zijn afgewezen op hun asielvraag, maar er be-staat een grote kans dat een nieuwe aanvraag wel succesvol zal zijn. In afwachting van die nieuwe procedure regelt de overheid geen onderdak. Daarom bieden plaatsen als De Vuurhaard een tijdelijk onderkomen.

Tijdelijk onderkomen

Daarnaast zijn hier afgewezen vluchtelingen die wel terug willen keren naar hun land van herkomst, maar dat nog niet georganiseerd krijgen, bijvoorbeeld omdat de juiste papie-ren ontbreken. Ook aan hen biedt De Vuurhaard een tijdelijk onderkomen waar zij in veiligheid, rust en in goede gezondheid kunnen werken aan een oplossing. Naast de kamers van de vijf fraters, zijn er zeven kamers voor gasten in het huis.

Wonen in De Vuurhaard

Hoe is het om te leven in een huis met mensen van verschillende culturele en religieuze komaf? Onlangs sprak ik met een jonge Iraanse vrouw die sinds enkele weken in De Vuurhaard verblijft. Samen met haar moe-der is ze al anderhalf jaar in Nederland. Ze hebben veel verschillende asielzoekerscentra (azc’s) gezien en zijn een tijd lang opgevan-gen door de Protestantse Kerk Nederland.

3devuurhaard
Een gebakje omdat de verblijfspapieren binnen zijn

Samen eten

De Iraanse vertelt dat ze wel schrok toen ze over De Vuurhaard hoorde: “Moet ik daar gaan wonen?” In de verschillende azc’s had ze geen goede ervaringen opgedaan in het samenleven met andere vluchtelingen. Dat was chaotisch, onhygiënisch en er was geen privacy. De huisregels bij De Vuurhaard waarover ze hoorde benauwden haar. Ze zag er tegenop om gezamenlijk de avondmaaltijd te nuttigen, en om elke donderdag mee te draaien in het wekelijks eetcafé dat fraters, vluchtelingen en vrijwilligers organiseren.

Huisregels

Nu, enkele weken later, is de Iraanse hon-derdtachtig graden gedraaid in haar me-ning. De fraters gaven haar en haar moeder direct een welkom gevoel. Naast de gedeel-de avondmaaltijd schuift ze nu ook graag aan bij het ontbijt en de lunch. Ze spreekt over De Vuurhaard als ‘haar familie’, iets wat ze nooit gekend heeft, omdat ze uit een klein gezin komt. De huisregels van De Vuurhaard ervaart ze niet als beknellend, maar juist als bevrijdend.

Respectvol ontmoeten

Ze legt uit waarom: “In het azc leeft ieder voor zich, ieder met zijn eigen problemen en met weinig respect voor elkaar. Hoewel je met veel mensen leeft, is het er behoorlijk eenzaam. Door onder andere de gedeelde avondmaaltijd in De Vuurhaard leren we elkaar kennen, we koken samen en doen samen boodschappen. Mensen die elkaar anders zouden negeren gaan nu respect-vol met elkaar om en er ontstaan zelfs vriendschappen.” Ze geniet zichtbaar van het wekelijks eetcafé dat voor mensen van buitenaf georganiseerd wordt. Ze is ontzettend positief over de Nederlanders die ze er in Udenhout en in Tilburg ontmoet.

Zonder vooroordeel

In de manier waarop de Iraanse over de fraters praat, herken ik de christelijke barmhartigheid die de fraters delen met de Zusters van Liefde. Onbevooroordeeld wordt iedereen als mens ontvangen. Er wordt hier geen onderscheid gemaakt in waar je vandaan komt, wat je hebt meegemaakt   of waarom je gevlucht ben. Iedereen wordt  benaderd vanuit het geloof en vertrouwen in een gemeenschap van broeders en zusters. Centraal staat het besef dat niemand het alleen kan en dat we het samen moeten doen. Vanuit alle eenvoud proberen de fraters er zo voor hun gasten te zijn, ook al is dat niet altijd een gemakkelijke opgave.        

2devuurhaard
Afghaanse man bereidt een gerecht 

Eetcafé        

In gesprekken met vluchtelingen zie ik dat  deze visie zijn vruchten afwerpt. Dat inspireert mij, als vrijwilliger, om betrokken te blijven en mee te bouwen aan deze gemeenschap. En ook de vluchtelingen vinden het  fijn om bijvoorbeeld tijdens het eetcafé even aandacht te hebben voor een ander. In het        
geven van aandacht en het nabij zijn van een ander worden de eigen problemen even overstegen. Dat geeft rust en inspiratie. Iets wat veel vluchtelingen in hun uitzichtloze situatie wel kunnen gebruiken.  

Meer informatie: zie www.devuurhaard.nl