Zorgatelier Pinokkio

Gepubliceerd op: 13-8-2015 om 07:03 door WvdV.

EINDHOVEN - Zorgatelier Pinokkio is een recent initiatief van onderop als reactie op het besluit om de dagbesteding in een regulier revalidatiecentrum te stoppen. In april 2014 viel het doek voor de activiteitenbegeleiding in Blixembosch, een centrum voor specialistische revalidatiezorg.

De activiteitenbegeleider werd ontslagen, omdat er geen budget meer was om zijn diensten te financieren. Toen ontstond het idee om elders een vorm van dagbesteding te realiseren. Initiatiefnemer Hans Aerdts (‘ik ben denk ik geboren om mensen te helpen’)  is al zijn leven lang actief in de zorg, als vrijwilliger en als betaalde kracht. Als patient is hij ook vertrouwd met de ‘andere kant van de zorg’, want hij draagt een beenprothese (het gevolg van een bedrijfsongeval), is ex-psychiatrisch patiënt, er is een (goedaardige) tumor uit zijn hoofd verwijderd en hij overleefde een herseninfarct en een hersenbloeding. Toch doet deze opsomming hem allerminst recht, want Hans Aerdts is zoveel meer dan zijn beperkingen. Hij heeft niet alleen een groot hart, maar is ook buitengewoon inventief en sociaal vaardig.

Van Blixembosch naar Eikenburg

Hans Aerdts: ‘In april 2014 kregen we van Revalidatie Centrum Blixembosch te horen dat de dagactiviteiten zouden stoppen vanwege de bezuinigingen in de zorg. NAH (niet aangeboren hersenletsel) en CVA ( beroerte)  patiënten waren gewend om op deze plek structuur, afleiding en sociale contacten te vinden. Waar moesten wij  nu naar toe?  Meteen riep ik: ‘Dan gaan wij toch zelf een zorgatelier openen!’ Als de instanties ons niet meer kunnen helpen omdat het rijk moet bezuinigen, dan gaan we het zelf doen. Als patiënten bundelden we onze krachten en na de zomer van 2014 ging alles in een rap tempo. Bij een sponsoractie in de Regio Eindhoven bleek dat bedrijven en particulieren graag mee wilden doen. Circa 40 bedrijven en een 25 tal particulieren hebben het initiatief op tal van manieren ondersteund. En de Broeders van Liefde hebben ons super geholpen; zij kwamen met het Zorghotel van de Zonnebloem op Landgoed Eikenburg te Eindhoven.’
Nadat de gemeente een startsubsidie had toegezegd kon in december 2014 het zorgatelier door wethouder Lenie Scholten geopend worden. Maar geld om een activiteitenbegeleider aan te stellen was er toen nog niet. Hans besprak met vrouw en dochter de mogelijkheid om het uit eigen vermogen voor te financieren. Zij stemden in en zo kon Paul Verhulst, die ontslagen was in Blixembosch, voor 25 uur per week aan de slag in Zorgatelier Pinokkio.

Van allround zorg naar specialisatie

Na dertien jaar werken in Blixembosch stond activiteitenbegeleider Paul Verhulst op straat. Hij vertelt: Blixembosch is indertijd begonnen als een allround revalidatiecentrum, maar geleidelijk is de nadruk komen te liggen op neurologische aandoeningen. Dus nu vormen mensen met CVA en NAH de meerderheid in het totale patiëntenbestand. Tot voor de omwenteling in de zorg kregen patiënten tijdens een revalidatietraject logopedie en ergotherapie aangeboden. Daarnaast was er  een activiteitenruimte ter ontspanning. We kregen altijd heel positieve feedback van de patiënten en financieel was er voor de instelling geen vuiltje aan de lucht, omdat de activiteitenbegeleiding helemaal gefinancierd werd  vanuit de AWBZ. Het was simpelweg een kwestie  van ‘uurtje – factuurtje’ richting zorgverzekeraar. Toen die financiering stopte is de dagbesteding gesloten. En een opleiding tot activiteitenbegeleider is er inmiddels ook niet meer. Momenteel krijgen NAH / CVA patiënten in Blixembosch enkel nog somatische begeleiding hoewel ze juist zoveel structuur nodig hebben. 

Van Eikenburg naar Schuttersbosch

Zorgatelier Pinokkio was vanaf het begin een succes; het voldeed kennelijk aan een behoefte. Maar weldra moest worden uitgezien naar een andere locatie. Sneller dan verwacht vond de woningbouwcorporatie Trudo waaraan Eikenburg was verpacht namelijk een andere bestemming voor het Zorghotel. Dat was natuurlijk even slikken voor de mensen van Zorgatelier Pinokkio. Paul Verhulst: ‘We hadden officieel een maand opzegtermijn, maar gelukkig was Trudo wel coulant. Hans schreef onmiddellijk aan Stichting Woonbedrijf dat we op zoek waren naar een ruimte voor mensen met beperkingen. En toen kregen we hier dit aanbod in Schuttersbosch, een heel groene buurt in het stadsdeel Stratum van Eindhoven.’
Hans: ‘Sinds de jaren vijftig had hier een mevrouw gewoond die niet tegen zonlicht kon. Er was heel lang niets aan onderhoud gedaan, dus in het hele huis waren materialen aangetast door kou  en vocht. Bovendien was de ruimte opgedeeld in kleine hokjes. Hans, zijn vrouw Coby en hun dochter hebben keihard gewerkt samen met vrijwilligers om alles op te knappen. Gelukkig waren er opnieuw veel sponsoren. Vrijdag 31 juli is Pinokkio op Eikenburg gestopt en drie dagen later was er de herstart op Schutterbosch. De eigenaar, Stichting Woonbedrijf, was flabbergasted over het resultaat.’

Zorgatelier Pinokkio

Er is nu een huiskamer, een opslagruimte, een aangepast toilet, een rustkamer en een keuken zodat patiënten weer wat kunnen leren koken. Hans en zijn echtgenote investeren opnieuw eigen geld in het pand voor het realiseren van een uitbouw, want gezien de vele rolstoelgeboden mensen, moet er meer ruimte komen zodat zij zich binnenshuis beter kunnen bewegen. Paul Verhulst: ‘Wat is er mooier dan een atelier te hebben op Schuttersbosch? We kunnen met de mensen naar buiten om te aquarelleren. Aanvankelijk toen ik net als activiteitenbegeleider was gaan werken dacht ik: ik ga mensen leren te genieten van schilderen. Maar ik heb onderschat dat lotgenotencontact veel belangrijker is. Er wordt hier veel gepraat en veel gelachen. Hier kun je alles uitspreken en er ontstaan hechte contacten, vriendschappen zelfs. De zorg is heel groot en onhandelbaar geworden. Daarom is er nu een trend waarneembaar naar meer kleinschaligheid in de zorg. En dan kom je weer meer in de buurt van zorg zoals zorg bedoeld is.’

Hans vult aan: ‘Zorgatelier Pinokkio is inmiddels geadopteerd als proefproject om te laten zien dat patiënten ook iets kunnen. Samen staan we sterk. De Vrienden van Pinokkio brachten in een week 3500 euro bij elkaar. Het heeft een sneeuwbaleffect. Binnenkort krijgen we hier acht verrijdbare bakken op rolstoelniveau voor gehandicapten die willen tuinieren. Maar de woningbouwstichting is ook blij met ons, omdat we voor meer samenhang in de buurt zorgen. We hebben hier een vitale buurvrouw van 92 jaar. Zij komt gewoon voor de gezelligheid.We hebben haar tot erelid van het zorgatelier gemaakt. ’

Zorgatelier Pinokkio

Dit bijzondere project behoort tot de top-tien nominaties voor de Religieuzenprijs 2015. Deze prijs is bedoeld om de aandacht te vestigen op activiteiten, die nauw aansluiten bij de traditie en de spiritualiteit van waaruit actieve congregaties zijn ontstaan en zich hebben ontwikkeld.