''Een bovenaardse vrouw"

Gepubliceerd op: 15-5-2015 om 09:47 door WvdV. Bron: verloren.nl en heiligen.net

HILVERSUM / SCHIEDAM - Onder deze titel verscheen een tweeluik over Liduina van Schiedam. Deel een schetst haar vereringsgeschiedenis tot op heden en deel twee bestaat uit een vertaling van de Vita Lidewigis van Thomas van Kempen.

Liduina van Schiedam (1380-1433) is vooral bekend vanwege haar noodlottige val op het ijs, waardoor zij een rib brak. De laatste 33 jaar van haar leven was zij aan het ziekbed gekluisterd en heeft haar lichaam de grond niet meer aangeraakt. Zij was dus niet enkel figuurlijk, maar ook letterlijk een ''bovenaards'' wezen.   Liduina van Schiedam is vanwege haar opofferingsgezindheid en haar ''lijdzaamheid'' aan generaties van gelovigen als navolgenswaardig voorbeeld voorgehouden. Mede dankzij enkele boeiende vitae die van haar vervaardigd zijn, bleef zij eeuwenlang populair. De climax van haar populariteit lag rond 1933, haar vijfde eeuwfeest, maar vanaf circa 1960 sprak haar voorbeeld de gelovigen steeds minder aan. De concrete aanleiding voor deze boeiende, goed verzorgde publicatie vormt het 'Liduina van Schiedam jaar 2015'.


Lidwina

In het eerste deel schetst Charles Caspers de ups en downs in de populariteit van Liduina. Zijn studie omspant zes eeuwen, die globaal over drie hoofdstukken zijn verdeeld. Het eerste hoofdstuk (vijftiende en zestiende eeuw) bevat een korte levensschets van Liduina en haar betekenis voor haar tijdgenoten; de verering in de decennia na haar dood; een typering van de vita van Thomas van Kempen en Liduina's cultus te Schiedam tot aan het begin van de tachtigjarige oorlog. Het tweede hoofdstuk (zeventiende en achttiende eeuw) gaat met name over de relikwieën  van Liduina. Omstreeks 1600 dreigde in Schiedam en elders de verering voor Liduina weg te kwijnen. Maar de spectaculaire ontvoering van haar gebeente naar de Zuidelijke Nederlanden bracht een wending. Het derde hoofdstuk (negentiende en twintigste eeuw) gaat over de terugkeer van Liduina's gebeente naar Nederland, de officiële bevestiging van haar status als heilige, de collectieve inspanningen van de geestelijkheid om haar te bevorderen tot volksheilige nummer één en haar verering na de tweede wereldoorlog.

Het tweede deel bevat een nieuwe, door Rijcklof Hofman vervaardigde vertaling van Liduina's levensbeschrijving geschreven door Thomas van Kempen. Hoewel Thomas een leeftijdgenoot was van Liduina is zijn vita minder relevant als het gaat om de strikt biografische feiten. Maar Thomas' vita heeft wel bij uitstek bijgedragen tot de faam van Liduina in de eeuwen na haar dood. In zijn levensbeschrijving van haar legt hij niet de nadruk op de voortschrijdende ziekte, maar op haar geestelijke ontwikkeling, haar voortgang der deugden en haar groeiende status als heilige. In Thomas van Kempen heeft Liduina van Schiedam een goede ambassadeur getroffen. Zijn werken zijn herhaaldelijk en op prestigieuze wijze in druk verschenen, in ruime mate verspreid en veel gelezen. De heilige Liduina zoals velen haar hebben gekend bezit karaktertrekjes die zij van Thomas heeft meegekregen.

Charles Caspers, Een bovenaardse vrouw. Zes eeuwen verering van Liduina van Schiedam. Thomas van Kempen, Het leven van de Heilige Maagd Liduina vertaald door Rijcklof Hofman. ISBN: 9789087044879..
Uitgeverij Verloren.

Haar relieken bevinden zich thans in de Basiliek van de H. Liduina en Onze-Lieve-Vrouw van de Rozenkrans in Schiedam. Sinds haar overlijden is haar graf een oord van pelgrimage.

De H. Liduina is patrones van de zieken en van het ziekenpastoraat. Zij wordt afgebeeld met een krans van rozen rond haar hoofd en in de ene hand een kruisbeeld en in de andere een bloesemtak. In 1946 publiceerden Gabriël Smit (rijmpjes) & Piet Worm (prentjes) een boekje over heiligen voor kinderen: ‘Roosjes uit de Hemeltuin’; Utrecht/Antwerpen, De Fontein. Het bevat ook een rijmpje voor Sint Liduina:

Liduina, na uw val op ’t ijs

 Begon uw weg naar ’t paradijs,

 Een weg van zwaar en bitter lijden

 Die uitkwam bij ’t zoetst verblijden.

 Leer mij een zelfde weg te gaan

 Door steeds na ’t vallen op te staan.

Bron: heiligen-net